Wat te doen met het roer?

Ik zou niet durven beweren dat ik ze verzamel, maar ik gooi ze ook niet weg. Roerbladen voor de Sailhorse zijn er in soorten en maten. Ik heb een metalen roerblad, een mooie klassieke van hechthout en een fantastisch roerblad van kevlar. Dat laatste roerblad is echt mijn favoriet omdat je er heel scherp en direct mee kunt zeilen. Het buigt niet, het vervormt niet en het snijdt door het water als een heet mes door de boter.

Het metalen blad kreeg ik toen ik een Sailhorse kocht omdat ik de motorsteun wilde hebben. De eigenaar wilde die niet apart verkopen, maar toen ik aanbood de hele schuit te kopen, riep zijn vrouw meteen: "Doen!" Ik heb er ook nog wat onderdelen af gehaald, onder andere een goedwerkende spindel, en de rest was sloop. Daar ging het mij om. Je leert van slopen. Ik heb die hele boot uit elkaar getrokken met motorzaag en breekijzer om te zien hoe ze het allemaal in elkaar hadden geprutst. Aan die boot hing een roerblad van metaal. Zo zwaar als een koe, zo lelijk als wat. 

Het hechthouten roerblad hing aan mijn eigen Sailhorse. Ik haalde het kaal en lakte het zesmaal met verve. Het zag er prachtig uit en het roerde goed. Maar een goede vriend van mij betoogde dat zo'n roerblad met een beetje wind zomaar kan breken. Hij nodigde mij uit om het blad op twee blokken hout te leggen en er een beetje op te gaan dansen. Dan zou ik het wel merken. Dat heb ik gedaan en het blad overleefde mijn rock 'n roll maar ik begreep wel dat een roer van kevlar een graadje beter was. Die vriend verkocht namelijk van die high tech roerbladen. 

Eén van de eerste dingen die hij mij vertelde was dat aan de grond lopen met een kevlar roer, voor het schip fataal zou zijn. Hahaha! Niks hahaha, want het roer is zo sterk dat de spiegel uit de boot wordt gebroken. Lekker dan! Omdat hij een goede vriend is en omdat hij heel veel ervaring heeft met vooral Sailhorses geloof ik hem wel. Kortom, zeker als de kiel is opgehaald niet aan de grond lopen! Daarmee komt meteen een bijzonderheid te voorschijn, want zo'n kevlar roer wordt met drie rvs-boutjes in de roerkop vastgezet. Muurvast en onbeweeglijk. Het ophaalmechanisme is ver te zoeken.

Foto: Het metalen roerblad heeft toch nog een erg nuttige functie gekregen, namelijk als warmhoudplaatje op de bbq. Dat werkt erg goed. De warmte van de bbq is altijd nog meer dan voldoende om te roer op te warmen en om aldus ook de pannen op temperatuur te houden.

Foto: Het houten roerblad heb ik de functie van bijzettafeltje gegeven met behulp van een gietijzeren poot van een kapot gewaaide parasol. Daar kun je rustig een glas bier opzetten. Of wijn.

Een roer waar ik geen ervaring mee heb, is de variant van polyester. Die wordt verkocht door de Sailhorse Shop. Van dat roer wordt gezegd dat het na verloop van tijd gaat lekken. Dat is ook niet echt fijn. Er is ook een alternatief (after market) te koop in de vorm van een kevlar roer waarbij de rvs roerkap niet meer nodig is. Dat roer is een stuk duurder dan een polyester roerblad en voor dat bedrag koop je met wat geluk twee Sailhorses op Marktplaats. Een belangrijke overweging voor of het ene roerblad of het andere is het gewicht. Het metalen roerblad valt meteen af. Veel te zwaar. Het hechthouten blad dat ik had is eigenlijk ook te zwaar, hoewel het bij fatsoenlijk onderhoud wel op gewicht blijft. Het polyester roerblad is ook flink op gewicht, maar eenmaal lek, steekt het 't metalen blad naar de kroon.

Wat is nu eigenlijk de kwestie die wij hier aanroeren? Om te beginnen het gewicht. Hoe lichter hoe beter. Kijk, een Sailhorse is een open boot en anders dan de Willem Ruys behoorlijk bevattelijk voor gewicht op de verkeerde plaats. Roer en buitenboordmotor hangen vooral aan de spiegel en trekken die omlaag. Dat is niet wat je wil, want het water moet aan de achterzijde van uw boot ongehinderd weg kunnen stromen. Daarom is het ook verstandig om als stuurman meer naar voren op het gangboord te gaan zitten in plaats van op het deksel van de bakskist. Of juist daarvoor op de vloer van de kuip wat je ook vaak ziet. 

Foto: de standaard rvs-roerkop van een Sailhorse met een roerblad van Kevlar. Het  paart sterkte aan een gering gewicht, want het is geconstrueerd met balsahout. Het roer moet beschermd worden tegen UV.  Ik gebruik een houten helmstok met aluminium joystick. 

Ten tweede mag een roer niet buigen of vervormen. Dat zet je als stuurman op het verkeerde been. Zeker als dat gebeurt bij een aandewinds rak, waarbij er flink wat druk op het roerblad komt. Met een roer dat niet vervormt kun je op de graad nauwkeurig sturen en dat maakt het zeilen een stuk fijner. Ook zult u merken dat de boot beter te trimmen is. Dat betekent sneller, maar ook met een perfecte balans tussen lij- en loefgierig. Het gevolg? U hoeft het roer niet 20 graden uit de midscheeps te trekken om rechtdoor te varen. Want dat remt verschrikkelijk. En dat niet alleen, bij manoeuvres is het ook zeer hinderlijk omdat u dan veel meer roer moet geven dan strikt noodzakelijk is. Alle reden dus om eens te bekijken of uw roer een stuur is of vooral een rempedaal.

En dan nog iets om aan te roeren: de boot met de trailer uit het water halen. U vraagt zich nu mogelijk af wat dit in vredesnaam met het roer te maken heeft. Naar het schijnt is het roer vaak de oorzaak van het definitieve einde van de Sailhorse. Wablief? Ja, zo reageerde ik ook toen ik dat voor het eerst hoorde, maar het is vrij eenvoudig. Als u vergeet het roer van de boot te halen als u 'm op de trailer trekt en vervolgens wegrijdt, dan is de kans heel groot dat uw roerblad de trailerhelling raakt en blijft haken. Krak!, de hele spiegel breekt uit. Volgens mijn goede vriend komt dit helaas vaak voor. Dus voor het traileren altijd eerst het roer van de spiegel tillen. Doe dat zeker bij roerbladen die niet kunnen oplopen, want het is vragen om moeilijkheden. Haak het roer meteen van de spiegel als u bij de helling afmeert. Dan kan er niks meer fout gaan en vanaf dat moment heeft u het niet meer nodig.

Prijzen bij benadering: Polyester roer €350, kevlar roer € 500, prijs compleet kevlar roer onbekend.